Arbeidstijdenwet

Werknemers mogen niet eindeloos doorwerken: de Arbeidstijdenwet (ATW) steekt daar een stokje voor. Als werknemers te vaak en te lang blijven werken, kan dit uiteindelijk een negatieve impact hebben op hun gezondheid. De Arbeidstijdenwet maakt de grenzen van de arbeidstijden voor zowel werkgevers als werknemers duidelijk. Daarnaast bevat de Arbeidstijdenwet allerlei regels op het gebied van werk- en rusttijden, nachtdiensten en ploegendiensten en voor kwetsbare groepen werknemers, zoals zwangere vrouwen en jongeren.

Registratie verplicht

Artikel 4.3 van de Arbeidstijdenwet bepaalt dat een werkgever een deugdelijke registratie moet voeren voor de arbeids- en rusttijden van zijn werknemers “welke het toezicht op de naleving van deze wet en de daarop berustende bepalingen mogelijk maakt”. Voor alle duidelijkehid: deze verplichting berust dus bij de werkgever!

Over de manier waarop je de registratie vormgeeft, schrijft de ATW niets voor. Je bestuur kan evenwel voorschriften opstellen met betrekking tot de manier waarop de registratie plaatsvindt. In het primair onderwijs geeft de CAO PO enkele aanwijzingen en is het gebruikelijk om een en ander vast te leggen in een jaartaakoverzicht (vaak gegenereerd door een digitale tool bijvoorbeeld de Solvidi Jaartaakplanner, die je als AVS-lid met korting kunt gebruiken).

Werkverdelingsplan

In artikel 2.2 lid 7 van de CAO PO staat dat je in het werkverdelingsplan een item opneemt over
– de arbeids- en rusttijden (“De momenten waarop er op school door werknemers pauze wordt genoten”);
– afspraken over begin- en eindtijd van de werkdag, en over niet plaats- en/of tijdgebonden taken (“De momenten waarop het team vindt dat werknemers aanwezig moeten zijn op school”).

In het individuele jaartaakoverzicht van elke medewerker worden de werkdagen vastgelegd (regulier = lesdagen, niet-regulier = bijvoorbeeld een studiedag). Ook blijkt uit het jaartaakoverzicht wanneer de medewerker vakantie heeft.

Medezeggenschap

De P(G)MR heeft instemmingsbevoegdheid op basis van de Wet medezeggenschap op scholen (WMS) op onderdelen die raken aan de Arbeidstijdenwet.

Artikel 12. Instemmingsbevoegdheid personeelsdeel medezeggenschapsraad, WMS

1. Het bevoegd gezag behoeft de voorafgaande instemming van het deel van de medezeggenschapsraad dat uit en door het personeel is gekozen, voor elk door het bevoegd gezag te nemen besluit met betrekking tot de volgende aangelegenheden:
d. vaststelling of wijziging van een mogelijk werkreglement voor het personeel en van de opzet en de inrichting van het werkoverleg, voor zover het besluit van algemene gelding is voor alle of een gehele categorie van personeelsleden;
e. vaststelling of wijziging van de verlofregeling van het personeel;
f. vaststelling of wijziging van een arbeids- en rusttijdenregeling van het personeel;

Controle

Controle van de arbeidstijdenregistratie kan plaatsvinden door de Inspectie van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW). De Arbeidsinspectie moet kunnen controleren of werkgevers en werknemers de Arbeidstijdenwet op de juiste manier naleven. Voor een correcte registratie moet Arbeidsinspectie de arbeids- en rusttijden van individuele werknemers kunnen achterhalen. In de registratie zijn de feitelijke begin- en eindtijden van het werk en het totaal aan pauze te zien. Ontbreekt de registratie of is de registratie niet deugdelijk, dan heeft de Arbeidsinspectie de mogelijkheid om een boete op te leggen.

De gegevens met betrekking tot de arbeidstijdenregistratie dien je 52 weken te bewaren.

Sommige sectoren hebben afwijkende registratieregels

Voor het onderwijs is in 2001 een afspraak gemaakt tussen de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en de Minister van Onderwijs. Afgesproken werd dat voldaan wordt aan het vereiste van het hebben van een deugdelijke registratie wanneer de instelling het lesrooster weergeeft met daarop de gerealiseerde mutaties. Voor de buiten de instelling gewerkte uren is een registratie van het aantal gewerkte uren voldoende.

Zo gedetailleerd zullen op de meeste scholen voor primair onderwijs de arbeidstijden niet worden geregistreerd. Het is bij AVS niet bekend of er basisscholen zijn die door de Arbeidsinspectie zijn aangesproken op hun urenregistratie. De AVS Helpdesk komt graag in contact met scholen waar wél gedoe is geweest rondom dit onderwerp.