Wanneer krijgen we weer les ?

Leerlingen die zelf de keuze krijgen in welk tempo en op welke manier en ze werken aan hun leerdoelen. Dat is gepersonaliseerd onderwijs in een notendop. Dat het toekomst heeft, daar zijn veel schooldirecties in alle onderwijslagen (primair, voortgezet, mbo en hbo) van overtuigd. Maar het is ook een containerbegrip dat op elke school anders vorm krijgt.
 
Bij het lezen van dit boek krijg je een kijkje in de keuken van het organiseren van de benodigde verandering op een zo’n school. Het zijn verhalen uit de dagelijkse praktijk die veel herkenning opleveren voor iedereen die in het onderwijs werkt. Hoe kom je tot een gezamenlijke ambitie, hoe creëer je draagvlak?
Op humoristische wijze wordt de omvangrijke vernieuwing op de school beschreven. Klassikale lessen maakten plaats voor het zelfstandig behalen van doelen, docenten werden leercoaches, lokalen werden leerpleinen. Nieuwe dagelijkse bordsessies, doelenboekjes, kleuren in plaats van cijfers, woordrapporten, inspiratiebijeenkomsten, benen-op-tafel-sessies: alles passeert de revue in deze openhartige schets van deze hedendaagse onderwijspraktijk, die niet nalaat te tonen waar verandering schuurt – zie bijvoorbeeld de vertwijfeling bij collega’s over het werken met digitale portfolio’s.
 
Na lezing van dit boek dringen zich vragen op als: Waarom doen we de dingen zoals we het doen? Wie heeft er baat bij? Voor welke leerlingen is deze manier van leren geschikt? Zijn scholen wel voldoende toegerust om hier goed vorm aan te geven? Is gepersonaliseerd onderwijs wérkelijk de toekomst? In het boek zelf wordt niet echt antwoord gegeven op deze vragen. Dat is jammer. Maar tussen de regels door zie je dat het veranderen met vallen en opstaan gaat en dat het niet voor iedere leraar een succes is. Projectmatig werken is ons niet geleerd, schetst een van hen. Die ervaart het aanmaken en methodisch verantwoord uitvoeren van projecten met het genoemde portfolio meer als een doel op zich dan dit het onderwijs ten goede zou komen. Dat het boek ruimte biedt voor dergelijke tegengeluiden, maakt het geloofwaardig.
 
Het boek leest makkelijk en laat ook de mooie kanten zien van het werken in het onderwijs. Na lezing realiseer je je weer dat veranderingen niet vanzelf gaan en je er als leidinggevende goed richting aan moet blijven geven. Het is daarmee een aanrader voor iedereen in het onderwijs die stil wil staan bij de vraag of we de juiste dingen doen en wil reflecteren op de eigen rol daarin.
 
Wanneer krijgen we weer les?
Paula van Maanen, 2019
www.scriptum.nl
 
Ook een onderwijsboek bespreken?
Kader Primair verwelkomt gastrecensies door AVS-leden.
Mail eerst je titelsuggestie met korte onderbouwing naar communicatie@avs.nl o.v.v. ‘Boekbespreking’.