‘Onderwijs mag niet de dupe worden van crisis’

Volgens de PO-Raad, VO-raad, MBO Raad en HBO-raad dreigt het onderwijs te worden getroffen door 1.7 miljard euro aan bezuinigingen, als gevolg van de kabinetsplannen om de economische crisis aan te pakken. Dat schrijven de organisaties in een gezamenlijke brandbrief aan de Tweede Kamer.In de brief spreken zij hun vrees uit dat hierdoor impulsen om de kwaliteit van het onderwijs te versterken en om de arbeidsvoorwaarden van leerkrachten te verbeteren niet door (kunnen) gaan. Volgens de organisaties dreigt zelfs het Actieplan Leerkracht te mislukken als deze bezuinigingen doorgaan. Ze willen daarom zo snel mogelijk duidelijke antwoorden van het kabinet over de financiële consequenties van de crisismaatregelen.LoonruimteVolgens de vier organisaties beloven de kabinetsvoornemens weinig goeds. “Het kabinet schrijft dat de bijdrage voor de loonontwikkeling in de collectieve sector op nul wordt gesteld, terwijl het onderwijs tot voor kort nog mocht rekenen op een loonruimte van 700 miljoen euro in 2009, oplopend tot 1.100 miljoen in 2010. Ook schrijft het kabinet dat geen geld zal worden vrijgemaakt voor de te verwachten groei van het aantal leerlingen en van het aantal studenten dat langer studeert als gevolg van de crisis. De gevolgen van de dreigende bezuinigingen zijn desastreus voor de ambities om te komen tot kleinere klassen, een betere positie van leerkrachten en het oplossen van het lerarentekort. Scholen dreigen zelf de rekening te moeten betalen voor het opleiden van meer leerlingen en studenten. De kwaliteit van het onderwijs aan leerlingen en studenten komt hierdoor in het gedrang.” AVS voorzitter Ton Duif: “Tijdens de verkiezingscampagne beloofden de huidige regeringspartijen nog te zullen investeren in onderwijs, maar nu er echt keuzes gemaakt moeten worden komt de ware aard van het kabinet naar boven. Het draait uit op bezuinigingen. En dat terwijl juist nu investeren in de toekomst – dus in de mensen die die toekomst moeten gaan maken – zo belangrijk is. Anders maken we niet alleen het geld op dat onze kinderen nog moeten gaan verdienen, maar geven we ze door die bezuinigingen op het onderwijs ook niet de kennis en kunde om daar straks mee om te gaan.”Andere postenVolgens onderwijsminister Plasterk hoeft onderwijspersoneel echter niet te vrezen dat al afgesproken loonstijgingen de komende jaren niet doorgaan; cao’s zullen niet worden opengebroken. Dit ondanks het feit dat het beschikbare bedrag voor cao’s in de publieke sector afhankelijk is van de lonen in de marktsector, welke zullen dalen. Vanaf 2011 wil de overheid namelijk alle publieke lonen bevriezen, ‘uit solidariteit’ met de noodlijdende marktsector. Scholen moeten naar alle waarschijnlijkheid wel bezuinigen op andere posten, maar het extra miljard dat het kabinet vorig jaar uittrok voor de lerarensalarissen staat volgens minister van Financiën Wouter Bos niet ter discussie.In een reactie op de brief van de onderwijswerkgevers meldt Plasterk bovendien: “In het kader van het crisispakket zijn juist ook extra uitgaven opgenomen: 165 miljoen voor onderhoud en bouw van scholen. Deze komen bovenop de bestaande begroting van OCW, die ook los van die extra uitgaven al stijgt en niet daalt in het komend jaar. Het kabinet keert de arbeidsvoorwaardenruimte 2009 volledig uit conform de gebruikelijke referentiesystematiek en volgt dus de actuele raming door het CPB van de contractlonen in de markt. Ook in 2010 volgt het kabinet conform de gebruikelijke systematiek de ontwikkelingen in de markt. Zoals het kabinet reeds eerder heeft aangegeven is het Actieplan LeerKracht onverkort van kracht. De inkorting van de carrièrelijnen en de functiemix leiden zelfs tot een flinke loonontwikkeling voor leerkrachten, terwijl de overige werknemers in Nederland grosso modo op de nullijn zitten.” Verder wijst Plasterk erop dat er geen enkele regel bestaat die zegt dat als er meer leerlingen in het onderwijs blijven er extra middelen door het ministerie van Financiën beschikbaar worden gesteld. “Dit is altijd onderdeel van een afweging binnen het kabinet.”Over de invulling van de andere bezuinigingsposten in het onderwijs overlegt Plasterk nog met Bos. In de Voorjaarsnota volgen de definitieve cijfers. Afgelopen week werd in de Tweede Kamer een spoeddebat belegd over de bezuinigingen in het onderwijs.

Let op: Dit artikel is meer dan vijf jaar geleden gepubliceerd en bevat wellicht incorrecte, onvolledige of ongeldige informatie.