Maar liefst 75 procent van de basisscholen zegt met verandering bezig te zijn, in de vorm van initiatieven op het gebied van onderwijsvernieuwing. Dat blijkt uit een internetenquĂȘte onder 1.500 schoolleiders in het (speciaal) basisonderwijs door het SCO Kohnstamm Instituut, in opdracht van het PO Platform.

De meest voorkomende inhoudelijke vernieuwingen vallen onder: leerlingenzorg, bepaalde vakgebieden (taal, rekenen, techniek) en klassenorganisatie (leerlingen zelfstandig laten werken). Vaak brengt de ene vernieuwing de andere met zich mee. Als meest ingrijpend worden veranderingen in het schoolconcept, het invoeren van zelfstandig werken en een andere inzet van personeel ervaren.

De aanleiding om te vernieuwen komt in de meeste gevallen van de school zelf of vanuit ouders en leerlingen. Driekwart van de betreffende scholen nam een eigen sterktezwakteanalyse als aanleiding om te veranderen. Voor de helft van de scholen speelde het Inspectierapport een belangrijke rol. Wensen van het schoolbestuur blijken niet vaak aanleiding om te vernieuwen.

Om een verandering succesvol te laten zijn, blijken draagvlak en professionalisering erg belangrijk. Teamleiders en managers steken vaak buiten de school hun licht op (conferenties, netwerken), terwijl leerkrachten vaak gebruik maken van collegiale consultatie. Grootste vijand van vernieuwingstrajecten is tijd. Een kwart van de respondenten gaf aan daar onvoldoende van te hebben. De belangrijkste zwaktes in het innovatieproces zelf zijn: gebrek aan doelgerichtheid/ systematisch handelen en commitment in het schoolteam, wel brainstormen maar niet tot een plan komen en niet aan implementatie toekomen.

Professionaliseren van schoolleiders (bijvoorbeeld volgens de bekwaamheidseisen van de NSA) blijkt overigens een effectievere weg voor de bevordering van innovatie dan het laten begeleiden door schoolbegeleidingsdiensten.

De schoolleider moet dan ook de primaire doelgroep zijn van ondersteuningsaanbod op het gebied van innovatie.

Let op: Dit artikel is meer dan vijf jaar geleden gepubliceerd en bevat wellicht incorrecte, onvolledige of ongeldige informatie.

Gerelateerd nieuws