Nationaal Cohortonderzoek Onderwijs

Onder basisschoolleerlingen is nog steeds een vertraging in de leergroei te zien, maar een deel van hun vertraging door de eerste schoolsluiting is ingehaald. Wel blijft er een kloof tussen leerlingen van verschillende sociaaleconomische achtergronden. Dit blijkt uit onderzoek door wetenschappers op basis van het Nationaal Cohortonderzoek Onderwijs (NCO) van het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek.

De database telt gegevens uit leerlingvolgsystemen van 1600 Nederlandse basisscholen. Zij komen met nieuwe cijfers naar aanleiding van een heel jaar COVID-19-crisis, waarin scholen in het primair onderwijs twee keer de deuren hebben moeten sluiten.

Vertraging in leergroei

Bij alle drie de domeinen rekenen-wiskunde, spelling en begrijpend lezen is de leergroei nog steeds lager dan in de jaren ervoor. Vooral bij begrijpend lezen is de vertraging in de leergroei nog groot (19 procent lager). Bij spelling en rekenen-wiskunde is het verschil kleiner (resp. 7 procent en 9 procent).

Kwetsbare leerlingen

De nieuwste cijfers, verzameld in drie factsheets, laten zien dat kwetsbare leerlingen nog steeds het hardste geraakt zijn. Dr. Carla Haelermans, nationaal coördinator van het NCO, en vanuit het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA) van de Universiteit Maastricht betrokken bij het onderzoek: “De leervertraging op het gebied van spelling en rekenen-wiskunde is onder leerlingen met een lage sociaaleconomische status nu anderhalf tot twee keer zo groot als bij leerlingen uit hogere sociaaleconomische milieus. Dat verschil is na één jaar coronacrisis zelfs groter geworden dan na de eerste lockdown.”

Migratieachtergrond geen rol

Verrassend is wel dat er bovenop de verschillen naar sociaaleconomische status, nauwelijks meer verschillen zijn naar migratieachtergrond in de vertraging in de leergroei. “Waar kinderen met een niet-westerse migratieachtergrond tijdens de eerste lockdown meer vertraging opliepen in de leergroei, is dit daarna volledig rechtgetrokken. Deze achterstand is nu niet meer aanwezig.”

Kleine scholen en niet-stedelijke gebieden

De meeste scholen laten een lagere absolute leergroei zien in het afgelopen COVID-jaar dan in de twee jaren daarvoor. Het aandeel scholen dat een lagere leergroei heeft varieert van driekwart van de scholen bij begrijpend lezen tot meer dan 95 procent van de scholen bij spelling en rekenen-wiskunde. Uit de analyse komt verder naar voren dat leerlingen op scholen met meer leerlingen met een lage sociaaleconomische status meer vertraging in de leergroei hebben. Ook scholen in niet-stedelijke gebieden en kleine scholen hadden extra vertraging bij de leergroei voor spelling en rekenen-wiskunde, ten opzichte van scholen in stedelijke gebieden, en grote(re) scholen.

Handreiking en factsheets

Bij de factsheets is voor scholen een handreiking gemaakt om het landelijke beeld te interpreteren voor de eigen leerlingen. Ze kunnen zich ook aanmelden bij het NCO om jaarlijkse rapportages op maat te ontvangen, die inzicht geven in de leergroei bij hun leerlingen ten opzichte van vergelijkbare scholen. Daarmee dragen ze meteen ook bij aan de landelijke factsheets.

Op Onderwijskennis.nl vinden scholen inzicht in kansrijke interventies om leervertraging tegen te gaan, met de condities om deze succesvol toe te passen.

Links

Gerelateerd nieuws