Voor het gespecialiseerd onderwijs zijn er functionele kerndoelen; deze kerndoelen zijn bedoeld voor leerlingen in het speciaal onderwijs die zeer moeilijk leren, leerlingen met een meervoudige beperking, en voor leerlingen in het voortgezet speciaal onderwijs die uitstromen naar dagbesteding of arbeidsmarkt. De AVS en de PO-Raad zijn er ook voor scholen die deze functionele kerndoelen in hun onderwijs willen implementeren. Maar hoe doen we dit in de praktijk? En wat vraagt dat van schoolleiders?
Binnen het project Curriculumimplementatie halen we actief behoeften op uit het veld. Wat hebben schoolleiders nodig om de geactualiseerde kerndoelen een plek te geven in hun curriculum? Hoe werkt een school aan curriculumontwikkeling, en welke rol speelt de schoolleider daarin? Om deze vragen te beantwoorden voeren we gesprekken met verschillende schoolsoorten, zowel in het gespecialiseerd onderwijs als in het regulier onderwijs. Daarnaast geven we scholen graag een podium om hun perspectief te delen.
Veel curriculumbewustzijn in het GO
Ook benutten we de expertise die al beschikbaar is. SLO heeft in september 2025 een aanvullend advies opgesteld voor de implementatie van de kerndoelen voor het gespecialiseerd onderwijs (GO). In dat advies wordt onder meer benoemd dat er in het GO vaak veel curriculumbewustzijn is. Dat komt ook naar voren in onze gesprekken met het veld; er wordt veel afgestemd op individuele leerlingen en bijna elke leerling heeft een eigen leerlijn. Dat is een enorme kracht, benoemt ook Flora Tenner, beleidsadviseur van Stichting Speciaal onderwijs & expertisecentra:
‘Ik denk dat je als GO-schoolleider veel samen werkt met de vele kundige collega’s binnen je school. Er wordt altijd gekeken naar wat in het belang van het kind, en curriculumkeuzes worden ook vanuit die visie gemaakt.’
Daarnaast horen we dat er in het GO ook meer vrijheid is om naar de leerling te kijken. Bijvoorbeeld omdat er geen Cito-toets is, wat uiteraard niet betekent dat er niet gewerkt moet worden vanuit hoge verwachtingen.
“In dat opzicht mag het regulier onderwijs meer werken zoals het speciaal onderwijs. Meer gericht op wat de leerling nodig heeft en niet vanuit de toetsen.”
Naast die kracht komt ook de weerbarstige praktijk naar voren.
“Als ik naar onze directeuren kijk, denk ik, jullie zijn echt een soort duizendpoten. Die zijn echt met van alles bezig. Zo hebben ze veel contact met ouders, gemeenten en samenwerkingsverbanden. Door de verscheidenheid van de ondersteuningsbehoeften van de leerlingen, wordt er zo veel mogelijk op maat meegedacht.”
Uitnodiging: denk mee!
Uiteraard hebben dergelijke factoren ook effect op het curriculum en de implementatie van de functionele kerndoelen. Binnen het project curriculumimplementatie sluiten we hier graag goed op aan. We zoeken actief naar behoeften, goede voorbeelden en inzichten uit het veld. Maar we willen vooral dat dit traject vóór en dóór de praktijk wordt vormgegeven. Daarom nodigen we iedereen uit het gespecialiseerd onderwijs nadrukkelijk uit om mee te denken.
Heb je ervaringen, voorbeelden of aandachtspunten die wij moeten meenemen? Laat het ons weten op curriculum@avs.nl. We gaan graag met je in gesprek.
