Alien Cnossen

Een conflict is een kans. Het maakt impliciete belangentegenstellingen duidelijk en het klaart de lucht. Maar helaas lukt het ons niet altijd om op die manier met een conflict om te gaan. Voor je het weet is er sprake van ongemak en wantrouwen. Door een klein woordje kan er opeens sprake zijn van achterdocht. Met een verkeerd geïnterpreteerde blik kan de ander zich gekrenkt voelen en ziet hij je opeens als vijand. Eenmaal gevangen in vijandsbeelden wordt het steeds moeilijker voor de vechtende partijen om nog helder te hebben waar het om ging. De uitkomst is vaak een ‘suboptimaal’. Er was geen ruimte voor het zoeken naar een win-win situatie en de relatie is verknoeid. Hoe slecht kun je het hebben.  

En toch kan het iedereen overkomen! Ik sprak een keer een mediator die vertelde hoe hij ooit zelf helemaal vastliep in een conflict, terwijl mediation zijn beroep was. Soms heb je echt iemand nodig die jou en de ander helpt om langzaam de vijandsbeelden af te pellen en voldoende vertrouwen op te bouwen waardoor je kunt begrijpen wat voor de ander van belang is. Pas dan kun je samen uit de doodlopende weg komen. 

Misschien ken je een situatie zoals een van onze mediators meemaakte: 

De schoolleider Annette en een van haar leerkrachten Bernadette werken al drie jaar samen. De samenwerking tussen beiden loopt stroef. Bernadette vindt dat zij bij een re-integratie slecht is begeleid door Annette. Ze is daardoor weer ziek geworden. Annette vindt dat Bernadette niet duidelijk communiceert en ze is niet gediend van haar verwijten. 

Annette voelt zich miskend en geïntimideerd. Zij dient een klacht in “wegens pesten en machtsmisbruik” en meldt zich ziek. De klachtencommissie adviseert beiden om via mediation tot een oplossing te komen. 

Wellicht heb je geen beelden bij wat mediation vervolgens inhoudt. Logisch, want geheimhouding van alle partijen vormt een belangrijk onderdeel van het traject. Het start altijd met een intake met beide partijen om te onderzoeken of de mediation kans van slagen heeft. Beide partijen moeten wel open staan voor mediation.  Dan volgen de gesprekken. Zo ging het ook bij Annette en Bernadette. 

In het eerste gesprek krijgen Annette en Bernadette de kans om het “eigen verhaal” te vertellen en de mediator zorgt ervoor dat ze niet het eigen gelijk herhalen, maar het verhaal van de ander horen. Het blijkt dat ze beiden last hebben van de vertrouwensbreuk, maar dat ze zich verschillend uiten. Annette krijgt als huiswerk haar empathische houding te versterken. Bernadette gaat oefenen met assertiviteit.  

Tijdens het tweede gesprek excuseert Bernadette zich voor haar gang naar de klachtencommissie en ze zegt dat zij wil leren minder conflict mijdend te zijn. Hierdoor groeit het vertrouwen van Annette en zij geeft aan dat wat haar betreft Bernadette de organisatie niet hoeft te verlaten. Het laatste gesprek heeft een andere toon: Annette en Bernadette praten met elkaar in plaats van tegen elkaar. Ze respecteren hun verschil in communicatie en durven feedback te geven en te ontvangen

Bij mediation telt uiteindelijk het resultaat en dat was er: 

De dag na het derde gesprek start Bernadette -na zeven maanden ziekteverzuim- haar re-integratietraject. Voorlopig stuurt een andere leidinggevende Bernadette aan, maar Annette en Bernadette blijven wel in gesprek: ze geven feedback, evalueren hun samenwerking en bouwen eraan het deel te laten uitmaken van de functioneringsgesprekken, zodat beiden daarvan kunnen leren

Zo bouwen ze aan een professionele samenwerking. 

In je werk als schoolleider zijn conflicten onvermijdelijk. Maar het hoeft niet zover te komen dat de ander in de ziektewet terechtkomt of dat je jezelf moet verantwoorden bij een klachtencommissie.

Merk je dat je verhardt, dat je in gedachten de ander tot vijand bestempelt? Pak jezelf in de kraag. Probeer het conflict te de-escaleren door te luisteren, empathie te tonen en door duidelijk te zijn over je eigen behoeften en belangen.

Lukt het je niet meer? Schaam je niet. Je bent net een mens! Maar heb wel de moed een ander om mediation te vragen. Misschien een verstandige collega, maar het kan ook een mediator uit het netwerk van de AVS Academie zijn. 

Onze mediators staan voor je klaar!

Uit privacyoverweging zijn gefingeerde namen gebruikt.

Training Mediationvaardigheden
Bekijk onze mediatiors