Moeten we het nog over Paarse Vrijdag hebben? Of toch liever over de Staat van de Coalitie?

Er zijn dagen dat ik de draad kwijt raak. Dat ik niet meer snap wat we allemaal toch aan het doen zijn.

Afgelopen vrijdag, 13 december ’24, las ik dat er scholen zijn die niet aan Paarse Vrijdag doen. Omdat het zo’n gedoe geeft. Twee dagen daarvoor rondde de coalitie het gedoe rond de Onderwijsbegroting af. Ze waren tevreden; een slechte onderwijsbegroting was minder slecht gemaakt*.

Jongstleden april schreef de Inspectie van het Onderwijs in de Staat van het Onderwijs dat het niet best was met de staat van het onderwijs**. Los van wat er over gezegd en geschreven is, of het waar is of toch meer genuanceerd; het deplorabele onderwijs is onderdeel van een maatschappij waar het zeker niet best is. Al tijden niet.

Zowel de Inspectie als de Staat*** zelf lijken voorbij te gaan aan de context waarin het onderwijs zich nu bevindt. In een maatschappij die elk moment in brand kan vliegen, zijn er nog steeds te weinig schouders die de kwaliteit hoog moeten houden.

Waar mensen elkaar de steden uitslaan, moeten scholen de boel bij elkaar houden en een veilig oord zijn waar samen geleerd en samen geleefd wordt. De school moet een vrijplaats zijn voor iedereen die wordt wie hij of zij al was. Daar zijn scholen voor.

Naast goed onderwijs te bieden, bieden scholen ook plek voor Jan en alleman. Voor ‘Jan’ wordt ook Janny gelezen, of Esther, Ali, Erik en Hassan.

Maar als ‘Lentekriebels’ op het programma staan, gaan de voordeuren op slot, rijdt de wijkagent een extra rondje en staat de Driehoek op scherp.

In het onderwijs worden nu funderingen gelegd voor de samenlevingen van later. Samen met de leerlingen bouwen wij aan fundamenteel werk. Wij gaan leerlingen voor in het kennen van elkaar, het begrijpen van elkaar; wij leren hen samenwerken en op elkaar vertrouwen.

Dat funderingswerk staat nu volstrekt onder druk. En wel door incompetentie van de hoogste orde. Wie denkt dat bezuinigingen bijdragen aan het verbeteren van de staat van het onderwijs – als de bedenker ervan ook al bedacht heeft dat het triest gesteld is met het onderwijs?

Geen touw aan vast te knopen!

Het is alsof je de schilder om een creditnota vraagt, wanneer je huis geschilderd is. Of de bouwvakker vragen minder beton te gebruiken voor de fundering.

‘Kan dit huis niet gebouwd worden van schuimblokken van de Jamin?’

Het is alsof je het huis op drijfzand bouwt.

Als we niet oppassen, stevenen we af op een ramp. Het huis wordt langzamerhand onbewoonbaar, in het onderwijs leren we niet meer voor later. Althans, niet voor samenlevingen voor weldenkende en tolerante mensen.

Onze kinderen worden zij die nu in onzalige coalities zitten. Die ons land de afgrond induwen, met de Onderwijsbegroting 2024 als eerste zet.

Wie schrijft in 2025 de eerste Staat van de Coalitie?

* Aldus Henri Bontenbal, CDA-leider.
** Uw columnist heeft zich daar direct over uitgelaten en opgewonden over geschreven.
*** Lees Coalitie – waarvan de staat ook bedroevend is.