Ik heb de invalleerkracht veel te lang onderschat.
Als schoolleider vond ik een goede invalleerkracht eerlijk gezegd een vanzelfsprekendheid. Wij zorgden er immers voor dat alle informatie en leermiddelen aanwezig waren, gaven een korte rondleiding door de school, logden in op het digibord en kwamen af en toe vragen hoe het ging. Nooit realiseerde ik me hoe moeilijk invallen ook dan nog is. Totdat ik mezelf als bestuurder in de invalpool liet inroosteren als leerkracht, en het dus zelf af en toe ging doen.
“Wij mogen altijd werken op de gang van onze meester.”
“Om tikkertje te spelen?”
“Wij hoeven nooit zelf op te ruimen/een ruzie uit te praten/in een stille rij te staan als we naar buiten gaan.”
“Ja, echt, wij mogen van onze juf de hele dag op de computer werken.”
…
“Okee (diepe zucht), ik ga mijn rekenboek pakken, maar van gamen leer je anders ook heel veel, juf.”
En ook het lesgeven zelf is geen sinecure. Als je iets langer dan de avond ervoor hoort waar je gaat invallen, kun je je lessen voorbereiden. Maar dan nog.
Ik schreef het eerste dicteewoord op het digibord voor een groep 3/4. Hardop uitschrijvend en ondertussen de juiste spellingregels benoemend. Tevreden draaide ik me om naar de klas. “Dat kunnen we niet lezen, juf”, zei een jongetje resoluut. Dertig koppies schudden van nee. “Nee”, zei een ander kind, “dat zijn echt hele rare letters, zo aan elkaar.”
“Ah, okee, jullie schrijven blokschrift. Zo dan.”
“Dat is geen goeie L, hoor”, zei het jongetje weer. “Die moet gewoon als een streepje recht naar beneden, niet met zo’n gek haakje eraan.” En, tegen zijn buurman: “Ik denk dat zij heeeeeel lang geleden voor de klas stond.”
…
“Juf, waarom lach je nou zo hard?”
Hoe goed een school je ook ontvangt, je weet zoveel niet. Je kent de kinderen niet, de collega’s niet, de ouders niet. Wat is de cultuur van een school, wat zijn de ongeschreven regels. Wat zijn gevoeligheden, waar is de school trots op, waar worstelen ze mee. Wat werkt wel, en wat juist niet. Dat moet je als invaller in een sneltreinvaart zien te ontdekken, want hoe sneller je dat weet, hoe beter je je werk kunt doen.
Ik heb de invalleerkracht veel te lang onderschat. Invallen is een stuk ingewikkelder dan ik dacht.
En veel leuker.
Want wat is het heerlijk om net als vroeger weer een dag lang dertig leerlingen te onderwijzen. Wat is het nuttig om te werken met nieuwe methodes, te ervaren hoe je het nieuwe curriculum zou kunnen vormgeven. Een betere manier om een school te leren kennen is er niet. Het invallen is van onschatbare waarde voor mijn eigenlijke werk.
Ik raad het iedere leerkracht, directeur en bestuurder met een onderwijsbevoegdheid aan: Ga af en toe eens een dag invallen op scholen die je nog niet (goed) kent!
Deze blog is op persoonlijke titel geschreven.
