Ik wil patholoog-anatoom worden. Serieus. Niet dat ik ooit die switch ga maken, maar als ik mag kiezen voor een totaal andere carrière, dan dat. Het lijkt me fascinerend: het menselijk lichaam ontrafelen, op zoek gaan naar antwoorden, elk orgaan heeft een verhaal én het kan me niet bloederig genoeg zijn.
Stel je voor, mijn eerste dag in het mortuarium. Ik sta daar, scalpel in de hand en iemand zucht: “Dat weet je toch wel? Dit is basiskennis!” Of erger: ze laten me gewoon mijn gang gaan, geen begeleiding. Want je bent immers ‘de professional’? Absurd toch? Maar dat is wel wat erin het onderwijs vaak gebeurt met zij-instromers. Of het nou leraren of schoolleiders zijn: we hebben zij-instromers keihard nodig, dat weten we. De tekorten zijn al fors en worden de komende jaren naar verwachting alleen maar groter.
Op sommige scholen ligt de rode loper al klaar, ook voor mensen ‘zonder krijt aan de vingers’. Kom binnen, frisse blik, andere ervaring: welkom! Maar staan we echt open voor nieuwe collega’s van buiten het onderwijs? Of verwachten we stiekem toch dat ze op dag één snappen hoe een schooljaar in elkaar zit, welke onderwijspolitieke spelletjes er spelen, en hoe je in godsnaam een moeilijk gesprek met een woedende ouder voert? Het begint vaak al bij het sollicitatiegesprek met zo’n benoemingsadviescommissie die kandidaten compleet fileert met technisch-onderwijskundige vragen: “Wat is uw visie op adaptief onderwijs? Hoe staat u tegenover de nieuwe kerndoelen?” Wat een ontmoedigingsstrategie! Als je werkelijk nieuwe collega’s wil binnenhalen, concentreer je dan op wat die mensen wél meebrengen: leiderschapservaring, organisatiesensitiviteit, veranderkracht.
En als ze eenmaal binnen zijn? Dan wacht het team: “Ja maar, hij heeft zelf nooit voor de klas gestaan?” Die opmerking. Die blik. Alsof jaren leidinggeven in een andere sector niks voorstelt. Alsof empathie, organiseren en mensen verbinden plotseling verdwijnen, omdat je nog nooit een digibord hebt bediend. Zij-instromers brengen waardevolle kennis mee – managementervaring, andere perspectieven, organisatiesensitiviteit. Maar ze kennen onze codes niet, onze rituelen niet, ons jargon niet. Dat is geen tekortkoming. Dat is logisch en misschien zelfs wel een kracht. Want of je nu een kersverse patholoog of nieuwbakken schoolleider bent, je móet uren maken en vragen stellen, ja, ook die domme, om het vak in de vingers te krijgen.
Als ik ooit nog patholoog word, wil ik een mentor die snapt dat ik moet leren. Die tijd voor me maakt. Die mijn vragen serieus neemt en ziet wat ik wél meeneem. Die begrijpt dat ik bloederige fouten maak en dat dit me helpt ervan te leren. Laten we dat onze zij-instromers ook gunnen. Geen snelcursus onderwijs en ‘veel succes’ ermee. Maar échte begeleiding, ruimte om te groeien en vooral een welgemeend welkom, natuurlijk.
Word jij de nieuwe blogger voor AVS?
Met het afzwaaien van Bas Vernooij zoeken we nieuwe, frisse bloggers die hun verhaal willen delen! Heb jij unieke ideeën, grappige ervaringen of een scherp perspectief op onderwijs en schoolleiderschap die iedereen zou moeten horen? Dan is dit je kans! Of je nu interimmer, zij-instromer, startend schoolleider of een oude rot in het vak bent – wie weet verrijk jij vanaf het nieuwe schooljaar wel deze nieuwsbrief met jouw briljante inzichten.
Zie jij het wel zitten om te bloggen voor AVS? Mail wie je bent en wat je motivatie is om voor AVS te bloggen naar Anouk Blom: A.blom@avs.nl. Stuur eventueel ook een blog van jouw hand mee. De functie is vrijwillig.
