‘Meer inzicht in wat écht moet’
De conceptkerndoelen voor de basisvaardigheden Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap en digitale vaardigheden zijn inmiddels beproefd op scholen en met experts. Voor scholen gaat er veel veranderen. Maar wat kun je als school nu al doen met de conceptkerndoelen? Die vraag leggen we voor aan Mariken Langbroek, directeur van De Nieuwe School in Noordwijkerhout.
Word je blij van de conceptkerndoelen?
‘Ja. Ze geven voor alle leergebieden veel meer duidelijkheid. Ze bevatten niet alleen een doelzin, zoals in de huidige kerndoelen, maar ook een toelichting daarop: “het gaat hierbij om …”, en voorbeelden: “te denken valt aan”. En dat helpt enorm, het maakt het allemaal heel concreet. Straks wordt dat allemaal uitgeschreven in leerlijnen en vervolgens maken de uitgeverijen de methodes. Maar nu al kun je heel puur kijken naar wat er nou echt moet. Dat geeft inzicht, je ziet het meteen voor je. Daarom ben ik er heel blij mee.’
Waarom vind je dat inzicht belangrijk?
‘Hierdoor kun je veel beter keuzes maken. Je kunt de conceptdoelen laten aansluiten bij het onderwijs zoals jij dat met jouw school wilt verzorgen. Wij werken op De Nieuwe School veel projectmatig. In de projecten kun je nu al aan de slag met de conceptkerndoelen, omdat ze concreter zijn geformuleerd. Als school kun je bewuste didactische keuzes maken in de manier waarop je je onderwijs inricht.’
Wat kun je als schoolleider nu al doen met die conceptkerndoelen?
‘We kunnen daar nu al heel goed op sturen. De grote lijn van deze kerndoelen staat, daar kun je als school al goed mee aan de slag. Dit zal toch per school verschillen. Maar je kunt nu al nadenken of jouw onderwijs helemaal voldoet aan die conceptkerndoelen of kijken waar jij je eigen keuzes maakt. En je kunt vooruitkijken naar wat er nodig is om dit in de toekomst goed te kunnen uitvoeren. Bij ons op school heeft het bij burgerschap ook echt inzicht gegeven. Door de conceptkerndoelen heb ik nu een beleidsplan kunnen maken waarin vastligt wat we met dit leergebied willen. Daardoor is het duidelijker wat leerlingen moeten kennen en kunnen en ervaren om nu – en later als volwassene – actief mee te kunnen doen in de samenleving. ’
Wat is jouw rol als schoolleider in dit proces?
‘Ik denk dat je als schoolleider heel goed in de gaten moet houden dat de voortrekkers binnen jouw school niet te hard van stapel lopen, waardoor ze de rest verliezen. Je bent de hoeder van de kudde. Je hebt mensen die gelijk in het diepe springen, maar je hebt ook mensen in je team die dat lastig vinden en graag wat hulp willen hebben bij het voorbereiden van zo’n les. Vooral burgerschap en digitale geletterdheid zijn in dat opzicht spannende leergebieden. Voor de kwaliteit van het onderwijs is alleen meer nodig dan een landelijk curriculum. Kerndoelen zijn een belangrijk voorwaarde, maar geen garantie op goed onderwijs. De werkelijke kwaliteit van het onderwijs vindt plaats in de school. En daarvoor is de schoolleider onmisbaar.’
Heb je tips voor andere schoolleiders?
‘Ga met je team kijken naar die conceptkerndoelen en wat ze betekenen voor het onderwijs van jouw school. Neem met elkaar de tijd om per doel te begrijpen wat er staat, wat er straks van je verwacht wordt en of op punten wellicht nog professionalisering nodig is. Ik denk dat dat heel waardevol is om er zo met elkaar naar te kijken.’
